ਚੀਨ ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਨੂੰ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਮੋਹਰਾ

ਕੋਲੰਬੋ-ਮਾਲਦੀਵ ਵਾਇਸ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਹਿੰਦਾ ਰਾਜਪਕਸ਼ੇ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਉਦੋਂ ਹੋਰ ਡੂੰਘਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਨਸਲੀ ਤਾਮਿਲ ਵੱਖਵਾਦੀਆਂ ਨਾਲ 26 ਸਾਲ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਗ੍ਰਹਿ ਯੁੱਧ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਉਦੋਂ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਚੀਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ।ਚੀਨ ਕਰਜ਼ੇ ਦੇ ਬੋਝ ਹੇਠ ਦੱਬੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ‘ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ’ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਨਾਲ ਗੱਠਜੋੜ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ ਭਾਰਤ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਨੇ ਆਰਥਿਕ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਉਪਕਰਣਾਂ ਲਈ ਚੀਨ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਥੋਕ ਵਿੱਚ ਕਰਜ਼ੇ ਵੀ ਲਏ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦੀ ਫੌਜ ਵੱਲੋਂ ਤਾਮਿਲ ਟਾਈਗਰਜ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਭਾਰੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਹ ਚੀਨ ਹੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਟਾਪੂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ‘ਤੇ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਮਹਿੰਦਾ ਰਾਜਪਕਸ਼ੇ 2005 ਤੋਂ 2015 ਤੱਕ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ‘ਤੇ ਰਹੇ। ਮਾਲਦੀਵ ਵਾਇਸ ਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਹੰਬਨਟੋਟਾ ਬੰਦਰਗਾਹ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਚਾਈਨਾ ਹਾਰਬਰ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ 2015 ਦੀਆਂ ਸੰਸਦੀ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜਪਕਸ਼ੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਕਦ ਪੈਸੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਲਈ ਕੱਪੜੇ ਤੱਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਮਾਲਦੀਵ ਵਾਇਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿਚ 2015 ਅਤੇ 2018 ਦੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਚੀਨ ਨੇ ਰਾਜਪਕਸ਼ੇ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਚੀਨ ਨੇ ਵੀ ਮਾਲਦੀਵ ਨੂੰ ਕਰਜ਼ੇ ਦੇ ਜਾਲ ਚ ਫਸਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਸਤੰਬਰ 2014 ਵਿਚ ਚੀਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ੀ ਜਿਨਪਿੰਗ ਨੇ ਮਾਲਦੀਵ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਬਦੁੱਲਾ ਯਾਮੀਨ ਦੀ ਬੈਲਟ ਐਂਡ ਰੋਡ ਇਨੀਸ਼ੀਏਟਿਵ (ਬੀਆਰਆਈ) ਪ੍ਰਤੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ ਪਹੁੰਚ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਚੀਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਰਜ਼ ਸੰਪਤੀਆਂ ‘ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਅਯੋਗ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਣਾ ਸੀ।